IFS (Internal Family Systems) in leiderschap en organisaties

Als leider of HR-verantwoordelijke merk je dat de druk in organisaties blijft toenemen. Mensen functioneren in een context van voortdurende verandering, hoge verwachtingen en complexe relaties. Dat voel je in hoe mensen zich gedragen, samenwerken, betrokken blijven en leidinggeven.

Wat in organisaties vaak wordt benoemd als motivatieproblemen, weerstand, disengagement of (generatie)conflict, blijkt in de praktijk zelden los te staan van diepere patronen die mensen meenemen naar hun werk. In deze tweedaagse basisopleiding maak je kennis met Internal Family Systems (IFS) als een krachtig en mensgericht kader om deze dynamieken beter te begrijpen, je eigen (zelf)leiderschap te versterken en bewuster om te gaan met spanning, onzekerheid en verandering in organisaties.

Organisaties functioneren vandaag in een context van toenemende complexiteit, versnelling en voortdurende verandering. Van leiders en medewerkers wordt verwacht dat zij flexibel blijven, verantwoordelijkheid opnemen en constructief omgaan met tegenstrijdige verwachtingen.

Tegelijk neemt de mentale en emotionele belasting sterk toe. Dit vertaalt zich in uitputting, verminderde betrokkenheid, verhoogd absenteïsme, spanningen tussen generaties en een groeiende kloof tussen mens en systeem. Klassieke leiderschaps- en organisatiemodellen - die vooral sturen op gedrag, structuren en competenties - schieten in deze realiteit steeds vaker tekort.

Meer van hetzelfde — harder sturen, bijsturen of optimaliseren — leidt zelden tot duurzame verandering. Wat vandaag nodig is, is een andere manier van kijken: naar binnen, zonder te psychologiseren. Niet als introspectieve luxe, maar als noodzakelijke voorwaarde om leiderschap, samenwerking en veerkracht te versterken.

IFS biedt een duidelijk en niet-oordelend kader om te begrijpen hoe mensen onder druk functioneren, hoe innerlijke patronen en beschermingsstrategieën meespelen in professioneel gedrag en hoe leiderschap kan vertrekken vanuit interne regulatie in plaats van controle of correctie.

Internal Family Systems (IFS) is een mensgericht en niet-oordelend model dat werd ontwikkeld door Richard Schwartz, klinisch psycholoog en systeemdenker. In zijn werk stelde hij vast dat mensen niet functioneren als één homogeen geheel, maar als een innerlijk systeem van verschillende delen, dat in veel opzichten vergelijkbaar is met een familiesysteem.

Deze innerlijke delen hebben elk een eigen rol, intentie en geschiedenis en zijn ontstaan als intelligente reacties op eerdere ervaringen. Ze blijven ook in het volwassen leven en in professionele rollen actief, vaak zonder dat we ons daarvan bewust zijn. Onder druk nemen bepaalde delen het over, wat zich kan uiten in gedrag zoals controle, perfectionisme, vermijden of oververantwoordelijkheid.

Naast deze delen vertrekt IFS vanuit de aanwezigheid van Self: een kernkwaliteit van rust, helderheid, nieuwsgierigheid en verbondenheid. Vanuit Self kunnen innerlijke dynamieken op een veilige en constructieve manier worden benaderd, waardoor zowel intrapersoonlijke - (inzicht, regulatie) als interpersoonlijke (relaties, samenwerking, leiderschap) evolutie mogelijk wordt.

Binnen deze opleiding wordt IFS ingezet als begrippenkader en reflectiemodel om menselijk gedrag in organisaties beter te begrijpen en bewuster te hanteren. Het model wordt niet gebruikt als therapeutische methode, maar als professioneel kompas voor leiderschap en samenwerking in complexe contexten.

Deze opleiding richt zich tot leiders, managers en leidinggevenden, HR-verantwoordelijken en professionals met verantwoordelijkheid voor mensen en teams die actief zijn in of met organisaties en hun impact willen vergroten door beter inzicht te krijgen in innerlijke dynamieken, interpersoonlijke patronen en self-leadership aan de hand van IFS. Er is geen voorkennis van IFS vereist.

Voorwaarden voor deelname:

• Actieve rol als leider of HR-verantwoordelijke
• Bereidheid tot zelfreflectie
• Actieve deelname aan oefeningen en uitwisseling

• Je begrijpt de basisprincipes van Internal Family Systems (IFS).
• Je herkent hoe reactiepatronen en beschermingsstrategieën ontstaan onder druk.
• Je doorziet hoe deze patronen doorwerken in leiderschap, samenwerking en organisatiecontexten.
• Je versterkt je self-leadership en interne regulatie, ook in spanningsvolle situaties.
• Je kijkt anders naar weerstand, quiet quitting en conflict, zonder te forceren of te oordelen.
• Je voert professionele gesprekken en geeft leiding vanuit meer rust en helderheid.
• Je vertaalt IFS naar leiderschaps-, HR- en organisatiecontexten, zonder therapeutisch te worden.
• Je herkent polariteiten in jezelf, in teams en organisaties en leert er constructief mee werken.
• Je ontwikkelt leiderschap dat ruimte laat voor tegenstellingen, zonder ze te willen oplossen of reduceren.
• Je vertaalt inzichten en ervaringen uit de opleiding concreet naar je eigen leiderschapspraktijk en organisatiecontext.

In deze tweedaagse opleiding IFS leer je een nieuw referentiekader om menselijk gedrag en samenwerking in organisaties te begrijpen en te hanteren. De focus ligt op leiderschap onder druk, interne regulatie en het omgaan met complexiteit, zonder te forceren of te psychologiseren.

Dag 1 – Begrijpen: mens en organisatie onder druk

De eerste dag staat in het teken van anders leren kijken. Je verkent hoe gedrag en spanningen in organisaties vaak voortkomen uit diepere, ingesleten patronen die geactiveerd worden onder druk.

De mens in organisaties

• Toenemende complexiteit, werkdruk en onzekerheid
• Waarom klassieke verklaringen (motivatie, attitude, competenties) tekortschieten
• Generatiekloof, disengagement en absenteïsme als signalen van spanning

Introductie tot Internal Family Systems (IFS)

• De mens als innerlijk systeem, vergelijkbaar met een familiesysteem
• Innerlijke delen en hun beschermende functie
• Self als basis voor regulatie, helderheid en leiderschap

Patronen en beschermingsstrategieën

• Perfectionisme, controle, vermijden, oververantwoordelijkheid
• Hoe deze strategieën ontstaan en waarom ze onder druk dominanter worden
• De impact van deze patronen op leiderschap en samenwerking

Reflectie en ervaringsgericht leren

• Herkennen van eigen patronen en reacties onder druk
• Onderscheid tussen intrapsychisch (in jezelf) en interpersoonlijk (tussen mensen)
• Reflectie op herkenbare situaties uit de eigen organisatiepraktijk

--> Doel van dag 1: begrijpen zonder te oordelen en een nieuw denkkader ontwikkelen.

 
Dag 2 – Hanteren: spanning, weerstand en polariteiten

De tweede dag verschuift de focus van begrijpen naar professioneel hanteren. Je leert hoe je als leider of HR-verantwoordelijke aanwezig kan blijven in spanningsvolle situaties, zonder te forceren of te vermijden.

Werken met spanning en weerstand

• Spanning en weerstand begrijpen als beschermingsreacties
• Verschil tussen weerstand tegen verandering en bescherming tegen verlies of onzekerheid
• Eigen automatische reacties op weerstand (duwen, rationaliseren, vermijden)
• Interne regulatie bewaren in moeilijke gesprekken

Doorzien en hanteren van polariteiten

Veel spanningen in organisaties zijn geen problemen die opgelost moeten worden, maar polariteiten die samen horen, bijvoorbeeld:

• taakgericht ↔ mensgericht
• verbinding ↔ autonomie

Je leert:

• polariteiten herkennen in jezelf, teams en organisaties
• begrijpen hoe innerlijke delen vaak één pool bewaken
• spanning verdragen zonder te polariseren
• leiderschap opnemen dat ruimte laat voor beide kanten

Integratie naar leiderschap en organisatiepraktijk

• Aanwezig blijven bij conflict, verschil en onzekerheid
• Bewuster omgaan met je eigen leiderschapsstijl onder druk
• Vertaling naar de eigen rol, context en dagelijkse praktijk

--> Doel van dag 2: spanning kunnen dragen en richting geven, zonder de complexiteit te reduceren.

• De opleiding combineert heldere theoretische kaders met ervaringsgericht en sterk praktijkgericht leren. Je werkt voortdurend met herkenbare situaties uit je eigen leiderschaps- en organisatiecontext, zodat inzichten meteen vertaald worden naar je dagelijkse praktijk.
• Via gerichte reflectie-oefeningen, interactieve werkvormen, intervisie en het werken met concrete cases ontwikkel je stap voor stap meer inzicht in je eigen patronen, reacties en leiderschapsstijl onder druk. De focus ligt niet op analyseren of behandelen, maar op bewustwording, professionele aanwezigheid en handelingsbekwaamheid.
• Doorheen de twee dagen oefen je met gesprekken, het hanteren van spanning en weerstand en het toepassen van IFS-principes in realistische werksituaties. Zo versterk je de transfer naar je eigen praktijk en groeit je vertrouwen om met meer rust, helderheid en nuance leiding te geven in complexe contexten.

Deze opleiding focust op leiderschap en organisatiecontexten. Binnen HRD Academy kan je echter kiezen uit drie verschillende IFS-opleidingen, telkens met een eigen focus en doelgroep. De opleidingen zijn inhoudelijk complementair en kunnen in om het even welke volgorde gevolgd worden. Zo kan je je leertraject afstemmen op jouw professionele rol, context en leerbehoefte, zonder dat er veel overlap is.  Onderstaand overzicht helpt je om snel te bepalen welke opleiding het best bij jou past. 

1. IFS (Internal Family Systems) in leiderschap en organisaties

De training richt zich tot leidinggevenden en HR verantwoordelijken.  De focus ligt op leiderschap, teams en organisatiecontext.  Deze opleiding past bij jou als je:

• leidinggevende of HR-verantwoordelijke bent
• werkt met teams, samenwerking en verandering
• beter wil omgaan met spanning, weerstand en complexiteit in organisaties
• je self-leadership en interne regulatie wil versterken
• je leiderschap wil versterken met een IFS toolbox

2. IFS (Internal Family Systems) in coaching en begeleiding

De training richt zich tot coaches en begeleiders.  De focus ligt op professionele begeleiding en één-op-één gesprekken.  Deze opleiding past bij jou als je:

• mensen professioneel begeleidt in coachings- of HR-context
• werkt met emotionele complexiteit, weerstand of vastgelopen individuele trajecten
• rolzuiver, veilig en begrensd wil leren begeleiden
• je professionele begeleiding en coaching wil verdiepen met een IFS toolbox

3. IFS (Internal Family Systems) en professionele zelfontwikkeling

Deze opleiding richt zich tot professionals die hun eigen innerlijke veerkracht en zelfregulatie willen versterken.  Deze opleiding past bij jou als je:

• werkt in een veeleisende context
• merkt dat spanning en vermoeidheid toenemen
• je zelfregulatie en innerlijke veerkracht wil versterken
• bewuster en duurzamer wil functioneren
• wil gebruik maken van IFS als extra tool om tot rust te komen

Tessa Lagey is arbeids- en organisatiepsycholoog met meer dan 30 jaar ervaring op het snijvlak van mens, leiderschap en organisatiecontext. In haar werk vertrekt zij vanuit een fundamentele vraag: hoe vertalen innerlijke psychologische processen zich naar leiderschap, samenwerking en organisatiecultuur — en hoe werkt dat ook omgekeerd?

Tijdens een loopbaan in grote organisaties, onder meer in senior HRM- en HRD-functies, bouwde Tessa een brede expertise op in organisatieontwikkeling, leiderschap en verandering. Vanuit die ervaring startte zij in 2019 haar eigen praktijk als coach, psycholoog en trainer, waar zij individuen en organisaties begeleidt in diepgaande ontwikkel- en transformatieprocessen.

Haar academische en professionele achtergrond omvat onder meer Arbeids- & Organisatiepsychologie (MSc), een Master in Business Administration (MBA), een psychotherapieopleiding en het European Certificate of Psychotherapy (ECP), aangevuld met een masterjaar Psychotraumatologie. Daarnaast volgde zij uitgebreide opleidingen in Internal Family Systems (IFS) – niveau 1 en 2, systeemopstellingen, teamcoaching en Insights Discovery en is zij gecertificeerd als International Coaching Federation ICF Professional Certified Coach (PCC).

Vandaag staat Tessa bekend om haar vermogen om diepgaande psychologische inzichten te vertalen naar een professionele en organisatorische context, zonder te simplificeren of te therapeutiseren. Ze combineert traumasensitief werken met een scherp begrip van rollen, verantwoordelijkheden en dynamieken in organisaties. Haar stijl wordt gekenmerkt door helderheid, nuance en respect voor complexiteit.

In haar trainingen en begeleidingen helpt zij leiders, HR-professionals en coaches om meer self-leadership, psychologische veiligheid en veerkracht te ontwikkelen — bij zichzelf en in de systemen waarin zij werken.